Aisiméadracht faisnéise
Ba chóir an t-alt seo a ghlanadh, mar: profléitheoireacht de dhíth
Tar éis an t-alt a ghlanadh, is féidir an teachtaireacht seo a bhaint de. Féach ar Conas Leathanach a Chur in Eagar agus an Lámhleabhar Stíle le tuilleadh eolais a fháil. |
I dteoiric na gconarthaí agus san eacnamaíocht, déileálann aisiméadracht fhaisnéise le staidéar ar chinntí in idirbhearta ina bhfuil faisnéis níos mó nó níos fearr ag páirtí amháin ná an páirtí eile.
![](http://up.wiki.x.io/wikipedia/commons/thumb/5/53/Information_balance_diagram.svg/220px-Information_balance_diagram.svg.png)
Cruthaíonn aisiméadracht fhaisnéise éagothroime cumhachta in idirbhearta, rud a d’fhéadfadh a bheith ina chúis leis na hidirbhearta a bheith neamhéifeachtúil uaireanta, rud a fhágann go dteipeann ar an margadh sa chás is measa. Samplaí den fhadhb seo is ea roghnú díobhálach, [1] baol morálta, [2] agus monaplachtaí eolais. [3]
Bealach coitianta chun aisiméadracht faisnéise a shamhlú is ea le scála, le taobh amháin an díoltóir agus an taobh eile an ceannaitheoir. Nuair a bhíonn faisnéis níos mó nó níos fearr ag an díoltóir, is dóichí go dtarlóidh an t-idirbheart i bhfabhar an díoltóra ("d'aistrigh cothromaíocht na cumhachta chuig an díoltóir"). Sampla de sin a d'fhéadfadh a bheith ann nuair a dhíoltar carr athláimhe, is dócha go mbeidh tuiscint i bhfad níos fearr ag an díoltóir ar riocht an chairr agus dá bhrí sin ar a luach margaidh ná mar atá ag an gceannaitheoir, nach féidir leis ach an luach margaidh a mheas bunaithe ar an bhfaisnéis a sholáthraíonn an díoltóir agus a measúnú féin ar an bhfeithicil. [4] Is féidir cothromaíocht na cumhachta a bheith i lámha an cheannaitheora, áfach. Nuair a bhíonn árachas sláinte á cheannach, ní i gcónaí a cheanglaítear ar an gceannaitheoir sonraí iomlána a sholáthar maidir le rioscaí sláinte sa todhchaí. Mura gcuirtear an t-eolas seo ar fáil don chuideachta árachais, íocfaidh an ceannaitheoir an phréimh chéanna is a íochann an ceannaitheoir eile, ar dócha go mbeidh i bhfad níos lú seans aige go mbeidh eisíocaíocht ag teastáil uaidh amach anseo. [5] Léiríonn an íomhá in aice láimhe cothromaíocht na cumhachta idir dhá ghníomhairí nuair a bhíonn faisnéis fhoirfe ann. Ciallaíonn faisnéis fhoirfe go bhfuil eolas iomlán ag gach páirtí. Má tá níos mó faisnéise ag an gceannaitheoir, léirítear cothromaíocht na cumhachta leis an gclaonadh scála i dtreo thaobh an cheannaitheora..
Cuimsíonn aisiméadracht faisnéise iompar neamheacnamaíoch. Bíonn faisnéis níos fearr ag gnólachtaí príobháideacha ná ag rialtóirí faoi na gníomhartha a dhéanfaidís in éagmais rialála, agus d'fhéadfaí an bonn a bhaint d'éifeachtacht rialacháin.[6] Tá sé aitheanta ag teoiric an chaidrimh idirnáisiúnta go bhféadfadh aisiméadracht fhaisnéise a bheith mar chúis le cogaí [7] agus gur eascair "Most of the great wars of the modern era resulted from leaders miscalculating their prospects for victory".[8] Scríobh Jackson agus Morelli go mbíonn aisiméadracht fhaisnéise idir ceannairí náisiúnta, nuair a bhíonn difríochtaí “ in what they know [i.e. believe] about each other's armaments, quality of military personnel and tactics, determination, geography, political climate, or even just about the relative probability of different outcomes" nó i gcás ina bhfuil ""incomplete information about the motivations of other agents". [7]
Déantar staidéar ar aisiméadracht fhaisnéise i gcomhthéacs fadhbanna príomhghníomhaire nuair is mórchúis mhífhaisnéise iad agus tá sé riachtanach i ngach próiseas cumarsáide. [9] Tá aisiméadracht fhaisnéise i gcodarsnacht le faisnéis fhoirfe, rud atá ina phríomhthuairim san eacnamaíocht nuachlasaiceach.
Sa bhliain 1996, bronnadh Duais Cuimhneacháin Nobel san Eacnamaíocht ar James A. Mirrlees agus William Vickrey as a gcuid "fundamental contributions to the economic theory of incentives under asymmetric information". Mar thoradh air seo d'aithin an Coiste Nobel an tábhacht a bhaineann le fadhbanna faisnéise san eacnamaíocht. [10] Bhronn siad Duais Nobel eile sa bhliain 2001 ar George Akerlof, Michael Spence, agus Joseph E. Stiglitz as a gcuid “"analyses of markets with asymmetric information".[11]. [12]
Stair
cuir in eagarTagairtí
cuir in eagar- ↑ Charles Wilson (2008). "adverse selection," The New Palgrave Dictionary of Economics 2nd Edition. Abstract.
- ↑ Dembe, Allard E. and Boden, Leslie I. (2000). "Moral Hazard: A Question of Morality?" New Solutions 2000 10(3). 257–79
- ↑ John O. Ledyard (2008). "market failure," The New Palgrave Dictionary of Economics, 2nd Ed. Abstract.
- ↑ Akerlof (1970-08-01). "The Market for "Lemons": Quality Uncertainty and the Market Mechanism" (as en). The Quarterly Journal of Economics 84 (3): 488–500. doi: . ISSN 0033-5533. JSTOR 1879431.
- ↑ Arrow (1963). "Uncertainty and the Welfare Economics of Medical Care" 53 (5): 941–973. American Economic Association. JSTOR 1812044.
- ↑ Fullerton (13 May 2010). "The Design and Implementation of U.S. Climate Policy": 11. Chicago Illinois: University of Chicago Press. ISBN 9780226269146. Dáta rochtana: 9 March 2019.
- ↑ 7.0 7.1 Jackson & Morelli 2011.
- ↑ Ikenberry 1999, p. 128.
- ↑ Christozov D., Chukova S., Mateev P., Chapter 11. Informing Processes, Risks, Evaluation of the Risk of Misinforming, in Foundations of Informing Science, ISI, 2009, pp. 323–356
- ↑ Rosser (2003-01-01). "A Nobel Prize for Asymmetric Information: The economic contributions of George Akerlof, Michael Spence and Joseph Stiglitz". Review of Political Economy 15 (1): 3–21. doi: . ISSN 0953-8259.
- ↑ "The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2001: Information for the Public", press release from the Royal Swedish Academy of Sciences, Nobel Foundation, nobelprize.org, October 2001, accessed November 12, 2007.
- ↑ "The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2001: Information for the Public", press release from the Royal Swedish Academy of Sciences, Nobel Foundation, nobelprize.org, October 2001, accessed November 12, 2007.